Sura 15
Hijr
S
Toshlik
99 oyat |
Makka |
Sura 15 • Oyat 1 / 99 • Juz 141⁄8 • Sahifa 262
Hijr
2
1
الٓر ۚ تِلْكَ ءَايَٰتُ ٱلْكِتَٰبِ وَقُرْءَانٍ مُّبِينٍ١
Sodiq
Alif. Laam. Ro. Ushbular kitobning va ravshan Qur'onning oyatlaridir.
2
رُّبَمَا يَوَدُّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ لَوْ كَانُواْ مُسْلِمِينَ٢
Sodiq
Hali, kufr keltirganlar musulmon bo`lishni ham istab qolurlar.[1]
[1] Ushbu holat jon taslim qilish chog`ida, qiyomat kuni Alloh taolo musulmonlarni jannatga kiritayotgan paytda, ba'zi gunohlari tufayli do`zaxga tushgan ahli qiblalar undan ozod bo`lib jannatga o`tayotganlarida bo`ladi.)
3
ذَرْهُمْ يَأْكُلُواْ وَيَتَمَتَّعُواْ وَيُلْهِهِمُ ٱلْأَمَلُ ۖ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ٣
Sodiq
Ularni tek qo`y, yeb-ichib, huzurlanib, umidlar ila mashg`ul bo`lib yuraversinlar. Bas, tezda bilurlar.
4
وَمَآ أَهْلَكْنَا مِن قَرْيَةٍ إِلَّا وَلَهَا كِتَابٌ مَّعْلُومٌ٤
Sodiq
Biz ma'lum bitiksiz hech bir shaharni halok etganimiz yo`q.
5
مَّا تَسْبِقُ مِنْ أُمَّةٍ أَجَلَهَا وَمَا يَسْتَـٔۡخِرُونَ٥
Sodiq
Hech bir ummat o`z ajalidan o`zib keta olmas va ortda ham qola olmas.
6
وَقَالُواْ يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِى نُزِّلَ عَلَيْهِ ٱلذِّكْرُ إِنَّكَ لَمَجْنُونٌ٦
Sodiq
Ular: «Ey, zikr nozil qilingan kishi, albatta, sen majnunsan.
7
لَّوْ مَا تَأْتِينَا بِٱلْمَلَٰٓئِكَةِ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ٧
Sodiq
Agar rostgo`ylardan bo`lsang, bizga farishtalarni keltirsang-chi!» derlar.[1]
[1] Bu gap ham, avval aytib o`tilgandek, o`zlariga o`xshagan odamni payg`ambar bo`lishini aqliga sig`dira olmaslikdan kelib chiqadi.)
8
مَا نُنَزِّلُ ٱلْمَلَٰٓئِكَةَ إِلَّا بِٱلْحَقِّ وَمَا كَانُوٓاْ إِذًا مُّنظَرِينَ٨
Sodiq
Biz farishtalarni faqat haq ila tushiramiz, xolos. U holda ularga qarab turilmas.[1]
[1] Farishtalarni tushirgan chog`imizda kofirlarga qarab turilmay ular halok qilinadi.)
9
إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا ٱلذِّكْرَ وَإِنَّا لَهُۥ لَحَٰفِظُونَ٩
Sodiq
Albatta, Zikrni Biz nozil qildik va, albatta, uni Biz muhofaza qilurmiz.
10
وَلَقَدْ أَرْسَلْنَا مِن قَبْلِكَ فِى شِيَعِ ٱلْأَوَّلِينَ١٠
Sodiq
Batahqiq, sendan oldin ham avvalgilar guruhlariga (Payg`ambar) yuborganmiz.
11
وَمَا يَأْتِيهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسْتَهْزِءُونَ١١
Sodiq
Ularga qaysi bir Payg`ambar kelsa, uni masxara qilmasdan qo`ymas edilar.
12
كَذَٰلِكَ نَسْلُكُهُۥ فِى قُلُوبِ ٱلْمُجْرِمِينَ١٢
Sodiq
Shunga o`xshash, Biz uni jinoyatchilar qalbiga solamiz.
13
لَا يُؤْمِنُونَ بِهِۦ ۖ وَقَدْ خَلَتْ سُنَّةُ ٱلْأَوَّلِينَ١٣
Sodiq
U(Qur'on)ga iymon keltirmaslar. Batahqiq, avvalgilarning sunnati — odati shundoq o`tgandir.
14
وَلَوْ فَتَحْنَا عَلَيْهِم بَابًا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ فَظَلُّواْ فِيهِ يَعْرُجُونَ١٤
Sodiq
Agar ularga osmondan bir eshik ochsag-u, undan chiqib tursalar ham.
15
لَقَالُوٓاْ إِنَّمَا سُكِّرَتْ أَبْصَٰرُنَا بَلْ نَحْنُ قَوْمٌ مَّسْحُورُونَ١٥
Sodiq
Ular: «Albatta, ko`zlarimiz bog`landi, balki biz sehrlangan qavmdirmiz», derlar.[1]
[1] Allohning haqligi haqidagi mo`'jiza ko`rsatilib, qo`liga ushlatib qo`yilsa ham, ehtimol udir, ehtimol budir, balki tabiat qonunini men tushunmayotgandirman, deb turaveradilar.)
16
وَلَقَدْ جَعَلْنَا فِى ٱلسَّمَآءِ بُرُوجًا وَزَيَّنَّٰهَا لِلنَّٰظِرِينَ١٦
Sodiq
Batahqiq, Biz osmonlarda burjlar qilib qo`ydik va uni nazar soluvchilar uchun ziynatlab qo`ydik.[1]
[1] Osmon hammaning ko`z o`ngida turibdi. Lekin hamma ham osmonni Allohning qudratiga dalolat qiluvchi buyuk mo`'jiza deb tushunavermaydi. Aslida, u mo`'jizadir. Xo`sh, shunday ulkan, bepoyon, cheksiz osmonni kim yaratgan? Yaratganda ham, yulduzlar yuradigan yo`llar — burjlar bilan kim yaratgan? Albatta, Alloh yaratgan.)
17
وَحَفِظْنَٰهَا مِن كُلِّ شَيْطَٰنٍ رَّجِيمٍ١٧
Sodiq
Uni har bir quvilgan shaytondan muhofaza qildik.
18
إِلَّا مَنِ ٱسْتَرَقَ ٱلسَّمْعَ فَأَتْبَعَهُۥ شِهَابٌ مُّبِينٌ١٨
Sodiq
Magar birortasi o`g`rilikcha quloq ossa, ravshan olov uning ortidan tushar.
19
وَٱلْأَرْضَ مَدَدْنَٰهَا وَأَلْقَيْنَا فِيهَا رَوَٰسِىَ وَأَنۢبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ شَىْءٍ مَّوْزُونٍ١٩
Sodiq
Biz yerni yoyib, ustiga baland tog`larni tashlab qo`ydik va unda o`lchangan turli narsalarni o`stirib qo`ydik.
20
وَجَعَلْنَا لَكُمْ فِيهَا مَعَٰيِشَ وَمَن لَّسْتُمْ لَهُۥ بِرَٰزِقِينَ٢٠
Sodiq
Va unda sizlar uchun maosh vositalarini va siz rizqini bera olmaydigan kimsalarni qilib qo`ydik.
21
وَإِن مِّن شَىْءٍ إِلَّا عِندَنَا خَزَآئِنُهُۥ وَمَا نُنَزِّلُهُۥٓ إِلَّا بِقَدَرٍ مَّعْلُومٍ٢١
Sodiq
Hech bir narsa yo`qki, uning xazinalari Bizning huzurimizda bo`lmasa. Biz uni faqat ma'lum miqdor-la nozil qilurmiz.
22
وَأَرْسَلْنَا ٱلرِّيَٰحَ لَوَٰقِحَ فَأَنزَلْنَا مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءً فَأَسْقَيْنَٰكُمُوهُ وَمَآ أَنتُمْ لَهُۥ بِخَٰزِنِينَ٢٢
Sodiq
Biz shamollarni urchituvchilar etib yubordik. Bas, osmondan suv tushirib, u ila sizlarni serob qildik. Sizlar uni to`plab oluvchi emassiz.[1]
[1] Ya'ni, Biz shamollarni o`lchov bilan bulutlarni urchituvchi, bir-biriga qo`shib suv hosil qiluvchi etib yubordik. Asosan, yomg`irning yog`ishiga shamollar sabab bo`ladi. Ular ma'lum qoidalarga ko`ra esadi. Paydo bo`lgan bulutlarning bir-birlari ila qo`shilishlaridan suv hosil bo`ladi. Ana shundan keyin osmondan suv tushadi, yomg`ir yog`adi. Alloh taolo u suv bilan Yer yuzini, odamlarni serob qiladi. Deyarli hamma rizq osmondan tushgan shu suvga bog`liq bo`ladi. Inson esa, Alloh tayyor holda unga osmondan tushirib bergan suvni to`plab olishga ham qodir emas. Uni to`plashni ham buloq, quduq, anhor, yer osti ko`llari va boshqa vositalar orqali Alloh taoloning O`zi amalga oshiradi.)
23
وَإِنَّا لَنَحْنُ نُحْىِۦ وَنُمِيتُ وَنَحْنُ ٱلْوَٰرِثُونَ٢٣
Sodiq
Albatta, Biz o`zimiz tiriltirurmiz va Biz merosxo`rmiz.
24
وَلَقَدْ عَلِمْنَا ٱلْمُسْتَقْدِمِينَ مِنكُمْ وَلَقَدْ عَلِمْنَا ٱلْمُسْتَـٔۡخِرِينَ٢٤
Sodiq
Batahqiq, sizdan oldin kelganlarni bildik. Batahqiq, keyin kelganlarni ham bildik.
25
وَإِنَّ رَبَّكَ هُوَ يَحْشُرُهُمْ ۚ إِنَّهُۥ حَكِيمٌ عَلِيمٌ٢٥
Sodiq
Albatta, sening Robbing O`zi ularni mahsharga jamlar. Albatta, U hikmatli va ilmli Zotdir.
26
وَلَقَدْ خَلَقْنَا ٱلْإِنسَٰنَ مِن صَلْصَٰلٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ٢٦
Sodiq
Batahqiq, Biz insonni quruq loydan, o`zgartirilgan qora balchiqdan yaratdik.
27
وَٱلْجَآنَّ خَلَقْنَٰهُ مِن قَبْلُ مِن نَّارِ ٱلسَّمُومِ٢٧
Sodiq
Va jinlarni bundan oldin samum olovidan yaratdik.
28
وَإِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلَٰٓئِكَةِ إِنِّى خَٰلِقُۢ بَشَرًا مِّن صَلْصَٰلٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ٢٨
Sodiq
Sen Robbingning farishtalarga: «Albatta, men quruq loydan, o`zgartirilgan qora balchiqdan bashar yaratguvchidirman.
29
فَإِذَا سَوَّيْتُهُۥ وَنَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِى فَقَعُواْ لَهُۥ سَٰجِدِينَ٢٩
Sodiq
Bas, qachonki uni to`g`rilab bo`lganimda va ichiga O`z ruhimdan puflaganimda, unga sajda qilgan holingizda yiqiling», deganini esla.
30
فَسَجَدَ ٱلْمَلَٰٓئِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ٣٠
Sodiq
Bas, farishtalar barchalari sajda qildilar.
31
إِلَّآ إِبْلِيسَ أَبَىٰٓ أَن يَكُونَ مَعَ ٱلسَّٰجِدِينَ٣١
Sodiq
Magar iblis sajda qiluvchilar bilan birga bo`lishdan bosh tortdi.
32
قَالَ يَٰٓإِبْلِيسُ مَا لَكَ أَلَّا تَكُونَ مَعَ ٱلسَّٰجِدِينَ٣٢
Sodiq
U zot: «Ey, iblis! Senga ne bo`ldi, sajda qiluvchilar bilan birga bo`lmading?» dedi.
33
قَالَ لَمْ أَكُن لِّأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُۥ مِن صَلْصَٰلٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ٣٣
Sodiq
U: «Sen quruq loydan, o`zgartirilgan qora balchiqdan yaratgan basharga sajda qila olmasdim», dedi.
34
قَالَ فَٱخْرُجْ مِنْهَا فَإِنَّكَ رَجِيمٌ٣٤
Sodiq
U zot: «Bas, sen undan chiq! Albatta, sen quvilgansan!
35
وَإِنَّ عَلَيْكَ ٱللَّعْنَةَ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلدِّينِ٣٥
Sodiq
Va, albatta, senga to jazo kunigacha la'nat bo`lur!» dedi.
36
قَالَ رَبِّ فَأَنظِرْنِىٓ إِلَىٰ يَوْمِ يُبْعَثُونَ٣٦
Sodiq
U: «Ey Robbim, meni ular qayta tiriladigan kungacha qo`yib qo`ygin», dedi.
37
قَالَ فَإِنَّكَ مِنَ ٱلْمُنظَرِينَ٣٧
Sodiq
U zot: «Albatta, sen qo`yib qo`yilganlardansan.
38
إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْوَقْتِ ٱلْمَعْلُومِ٣٨
Sodiq
Ma'lum vaqt kunigacha», dedi.
39
قَالَ رَبِّ بِمَآ أَغْوَيْتَنِى لَأُزَيِّنَنَّ لَهُمْ فِى ٱلْأَرْضِ وَلَأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ٣٩
Sodiq
U: «Ey Robbim, meni zalolatga ketkazganing sababidan, albatta, men ularga yer yuzida (gunohlarni) ziynatlab ko`rsataman va, albatta, ularning hammasini ig`vo qilaman.
40
إِلَّا عِبَادَكَ مِنْهُمُ ٱلْمُخْلَصِينَ٤٠
Sodiq
Magar, ulardan tanlangan bandalaringni (adashtira olmasman)», dedi.
41
قَالَ هَٰذَا صِرَٰطٌ عَلَىَّ مُسْتَقِيمٌ٤١
Sodiq
U zot: «Ushbu zimmamdagi to`g`ri yo`ldir:
42
إِنَّ عِبَادِى لَيْسَ لَكَ عَلَيْهِمْ سُلْطَٰنٌ إِلَّا مَنِ ٱتَّبَعَكَ مِنَ ٱلْغَاوِينَ٤٢
Sodiq
Albatta, Mening bandalarim ustida sening sultoning yo`qdir, magar senga ergashgan gumrohlargagina bordir.
43
وَإِنَّ جَهَنَّمَ لَمَوْعِدُهُمْ أَجْمَعِينَ٤٣
Sodiq
Albatta, jahannam ularning barchasining va'da qilingan joyidir.
44
لَهَا سَبْعَةُ أَبْوَٰبٍ لِّكُلِّ بَابٍ مِّنْهُمْ جُزْءٌ مَّقْسُومٌ٤٤
Sodiq
Uning yetti eshigi bordir. Har bir eshik uchun ulardan taqsimlangan bo`lagi bordir», dedi.[1]
[1] Ba'zi rivoyatlarda kelishicha, jahannam yetti qavatdan iborat bo`lib, har qavatining alohida eshigi bo`lar ekan. Har qavati bir-biridan ashaddiyroq bo`lar ekan. Chunki gumrohlik, xatokorlik ham har xil bo`ladi. Qilgan gunohi darajasiga qarab kofirlar turli qavatlarga kiritiladi. Shaytonga ergashgan gumrohlar taqsimlab, bo`lib-bo`lib, guruhlarga ajratib qo`yilgan bo`ladi. O`sha mazkur yetti eshikdan gunohining ko`p-ozligiga qarab birin-ketin kiritilaveradilar.)
45
إِنَّ ٱلْمُتَّقِينَ فِى جَنَّٰتٍ وَعُيُونٍ٤٥
Sodiq
Albatta, taqvodorlar jannatlar va chashmalardadir.
46
ٱدْخُلُوهَا بِسَلَٰمٍ ءَامِنِينَ٤٦
Sodiq
Ularga tinchlik, omonlik ila kiringlar, (deyilur).
47
وَنَزَعْنَا مَا فِى صُدُورِهِم مِّنْ غِلٍّ إِخْوَٰنًا عَلَىٰ سُرُرٍ مُّتَقَٰبِلِينَ٤٧
Sodiq
Ularning dillaridagi g`illi-g`ishtlarni chiqarib tashladik. So`rilarda bir-birlariga boqib, do`st bo`lgan hollarida o`ltirurlar.[1]
[1] Inson qanchalik moddiy rohat-farog`atga erishmasin, ko`nglida bir oz g`ashlik bo`lsa, unga o`sha rohat-farog`at tatimaydi. Shuning uchun Alloh taolo O`z rahmati ila jannatga sazovor qilgan taqvodor bandalarining dillarida g`ashliklar, ya'ni hiqdu hasad, ko`ra olmaslik kabi ba'zi bir illatlar bo`lsa, chiqarib tashlaydi.)
48
لَا يَمَسُّهُمْ فِيهَا نَصَبٌ وَمَا هُم مِّنْهَا بِمُخْرَجِينَ٤٨
Sodiq
Ularni u joyda charchoq tutmas va ular undan chiqariluvchi ham emaslar.
49
۞ نَبِّئْ عِبَادِىٓ أَنِّىٓ أَنَا ٱلْغَفُورُ ٱلرَّحِيمُ٤٩
Sodiq
Bandalarimga xabar bergil: «Albatta, Mening O`zim g`ofuru rohiymdirman».
50
۞وَأَنَّ عَذَابِى هُوَ ٱلْعَذَابُ ٱلْأَلِيمُ٥٠
Sodiq
Va, albatta, azobim alamli azobdir.
51
وَنَبِّئْهُمْ عَن ضَيْفِ إِبْرَٰهِيمَ٥١
Sodiq
Ularga Ibrohimning mehmonlari xabarini ber.
52
إِذْ دَخَلُواْ عَلَيْهِ فَقَالُواْ سَلَٰمًا قَالَ إِنَّا مِنكُمْ وَجِلُونَ٥٢
Sodiq
Ular uning huzuriga kirganlarida: «Salom», dedilar. U: «Albatta, biz sizlardan qo`rqmoqdamiz», dedi.
53
قَالُواْ لَا تَوْجَلْ إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلَٰمٍ عَلِيمٍ٥٣
Sodiq
Ular: «Qo`rqma, biz senga o`ta bilimdon o`g`ilning xushxabarini beramiz», dedilar.
54
قَالَ أَبَشَّرْتُمُونِى عَلَىٰٓ أَن مَّسَّنِىَ ٱلْكِبَرُ فَبِمَ تُبَشِّرُونَ٥٤
Sodiq
U: «Meni keksalik tutganida, xushxabar berasizlarmi? Nimaning xushxabarini beryapsizlar, o`zi?» dedi.
55
قَالُواْ بَشَّرْنَٰكَ بِٱلْحَقِّ فَلَا تَكُن مِّنَ ٱلْقَٰنِطِينَ٥٥
Sodiq
Ular: «Biz senga haq ila bashorat berdik. Bas, sen noumid bo`luvchilardan bo`lma», dedilar.
56
قَالَ وَمَن يَقْنَطُ مِن رَّحْمَةِ رَبِّهِۦٓ إِلَّا ٱلضَّآلُّونَ٥٦
Sodiq
U: «Faqat zalolatga ketgan kishilargina o`z Robbisining rahmatidan noumid bo`lurlar», dedi.[1]
[1] Allohning rahmatidan noumid bo`lish faqat bir toifaga — yo`ldan adashgan, gumroh toifaga xos. Allohning rahmatidan yuz o`girib, zalolat yo`liga kirib ketgan kimsagina noumid bo`ladi, xolos.)
57
قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ أَيُّهَا ٱلْمُرْسَلُونَ٥٧
Sodiq
U: «Ey elchilar, nima ish ila yuborildingiz?» dedi.[1]
[1] Ya'ni, menga juda bilimdon o`g`il xushxabarini berishdan boshqa yana nima ish bilan yuborildingiz, dedi.)
58
قَالُوٓاْ إِنَّآ أُرْسِلْنَآ إِلَىٰ قَوْمٍ مُّجْرِمِينَ٥٨
Sodiq
Ular: «Biz jinoyatchi qavmlarga yuborildik.
59
إِلَّآ ءَالَ لُوطٍ إِنَّا لَمُنَجُّوهُمْ أَجْمَعِينَ٥٩
Sodiq
Magar Lut ahliga emas. Albatta, biz ularning hammasini qutqarguvchilarmiz.
60
إِلَّا ٱمْرَأَتَهُۥ قَدَّرْنَآ ۙ إِنَّهَا لَمِنَ ٱلْغَٰبِرِينَ٦٠
Sodiq
Faqat uning xotinigina istisnodir. Uning albatta qoluvchilardan bo`lishini taqdir qildik», dedilar.
61
فَلَمَّا جَآءَ ءَالَ لُوطٍ ٱلْمُرْسَلُونَ٦١
Sodiq
Elchilar Lut ahliga kelganlarida...
62
قَالَ إِنَّكُمْ قَوْمٌ مُّنكَرُونَ٦٢
Sodiq
U: «Albatta, siz notanish qavmsiz», dedi.
63
قَالُواْ بَلْ جِئْنَٰكَ بِمَا كَانُواْ فِيهِ يَمْتَرُونَ٦٣
Sodiq
Ular: «Yo`q! Biz senga ular shak qilayotgan narsa ila keldik.
64
وَأَتَيْنَٰكَ بِٱلْحَقِّ وَإِنَّا لَصَٰدِقُونَ٦٤
Sodiq
Senga haq ila keldik va albatta, bizlar rostgo`ylardurmiz.
65
فَأَسْرِ بِأَهْلِكَ بِقِطْعٍ مِّنَ ٱلَّيْلِ وَٱتَّبِعْ أَدْبَٰرَهُمْ وَلَا يَلْتَفِتْ مِنكُمْ أَحَدٌ وَٱمْضُواْ حَيْثُ تُؤْمَرُونَ٦٥
Sodiq
Ahling ila kechaning bir bo`lagida yo`lga chiq, sen ularning ortidan kuzatib bor. Sizlardan hech birlaringiz ortga qaramasin. Amr qilingan tomoningizga ketaveringlar», dedilar.
66
وَقَضَيْنَآ إِلَيْهِ ذَٰلِكَ ٱلْأَمْرَ أَنَّ دَابِرَ هَٰٓؤُلَآءِ مَقْطُوعٌ مُّصْبِحِينَ٦٦
Sodiq
Va unga ushbu amrni vahiy qildik: «Albatta, anavilarning orqasi subh chog`i kesilajakdir».
67
وَجَآءَ أَهْلُ ٱلْمَدِينَةِ يَسْتَبْشِرُونَ٦٧
Sodiq
Va shahar ahli sevinib, yetib keldilar.[1]
[1] Lut alayhissalom qavmi yashaydigan Sadum shahrining jinoyatkor aholisi, Lutning uyiga chiroyli, yosh yigitlar kelgan emish, ular bilan fohisha ish qiladigan bo`libmiz, deb sevingan hollarida yetib keldilar.)
68
قَالَ إِنَّ هَٰٓؤُلَآءِ ضَيْفِى فَلَا تَفْضَحُونِ٦٨
Sodiq
U: «Bular mening mehmonlarim, axir. Meni sharmanda qilmanglar», dedi.
69
وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَلَا تُخْزُونِ٦٩
Sodiq
Va: «Allohdan qo`rqinglar! Meni xor qilmanglar», dedi.
70
قَالُوٓاْ أَوَلَمْ نَنْهَكَ عَنِ ٱلْعَٰلَمِينَ٧٠
Sodiq
Ular: «Biz seni olamlardan qaytarmaganmidik?!» dedilar.[1]
[1] Lut alayhissalom ularni o`taketgan fahsh ish bo`lmish bachchabozlikdan qaytarganlar, kimlarnidir himoya qilganlar va jinoyatchi qavm u kishiga olamda hech kimni himoya qilmaslikni aytib tahdid solgan. Ular hozir Lut alayhissalomga oralarida avval bo`lib o`tgan o`sha gap-so`zlarni eslatmoqdalar.)
71
قَالَ هَٰٓؤُلَآءِ بَنَاتِىٓ إِن كُنتُمْ فَٰعِلِينَ٧١
Sodiq
U: «Agar (bu ishni) qiluvchi bo`lsangiz, anavu qizlarim bor», dedi.
72
لَعَمْرُكَ إِنَّهُمْ لَفِى سَكْرَتِهِمْ يَعْمَهُونَ٧٢
Sodiq
Sening umring ila qasamki, albatta, ular o`z sarxushliklarida tentiramoqdalar.
73
فَأَخَذَتْهُمُ ٱلصَّيْحَةُ مُشْرِقِينَ٧٣
Sodiq
Bas, ularni quyosh chiqish paytida dahshatli qichqiriq tutdi.
74
فَجَعَلْنَا عَٰلِيَهَا سَافِلَهَا وَأَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِّن سِجِّيلٍ٧٤
Sodiq
Bas, Biz bu(shahar)ning ostini ustin qildik va ular ustiga loyi qotgan toshlar yog`dirdik.
75
إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَٰتٍ لِّلْمُتَوَسِّمِينَ٧٥
Sodiq
Albatta, bunda farosatli kishilar uchun oyat-belgilar bordir.
76
وَإِنَّهَا لَبِسَبِيلٍ مُّقِيمٍ٧٦
Sodiq
Albatta, u (shahar) boqiy yo`l ustidadir.[1]
[1] Ya'ni, Lut alayhissalom qavmi halokatga uchragan shaharning vayronalari hozirgacha boqiy yo`l ustidadir. U orqali odamlar Hijoz bilan Shom o`rtasida qatnaydilar. Jumladan, Makka ahli ham Shomga borganlarida va u yerdan qaytganlarida, shu yo`ldan yuradilar.)
77
إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةً لِّلْمُؤْمِنِينَ٧٧
Sodiq
Albatta, bunda mo`minlar uchun ibrat bordir.
78
وَإِن كَانَ أَصْحَٰبُ ٱلْأَيْكَةِ لَظَٰلِمِينَ٧٨
Sodiq
Albatta, bir-biriga kirishib ketgan daraxtzor egalari zolimlardan bo`lganlar.
79
فَٱنتَقَمْنَا مِنْهُمْ وَإِنَّهُمَا لَبِإِمَامٍ مُّبِينٍ٧٩
Sodiq
Bas, Biz ulardan intiqom oldik. Albatta, ularning ikkovlari ham ochiq yo`l ustidadir.
80
وَلَقَدْ كَذَّبَ أَصْحَٰبُ ٱلْحِجْرِ ٱلْمُرْسَلِينَ٨٠
Sodiq
Batahqiq, Hijr egalari Payg`ambarlarni yolg`onchiga chiqardilar.
81
وَءَاتَيْنَٰهُمْ ءَايَٰتِنَا فَكَانُواْ عَنْهَا مُعْرِضِينَ٨١
Sodiq
Va ularga oyatlarimizni berdik. Bas, yuz o`giruvchi bo`ldilar.
82
وَكَانُواْ يَنْحِتُونَ مِنَ ٱلْجِبَالِ بُيُوتًا ءَامِنِينَ٨٢
Sodiq
Ular tog`dan o`yib uy yasab, omonlikda yurar edilar.
83
فَأَخَذَتْهُمُ ٱلصَّيْحَةُ مُصْبِحِينَ٨٣
Sodiq
Bas, subhidam chog`ida ularni qattiq qichqiriq tutdi.
84
فَمَآ أَغْنَىٰ عَنْهُم مَّا كَانُواْ يَكْسِبُونَ٨٤
Sodiq
Qilgan kasblari ularga biron foyda bermadi.
85
وَمَا خَلَقْنَا ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَآ إِلَّا بِٱلْحَقِّ ۗ وَإِنَّ ٱلسَّاعَةَ لَـَٔاتِيَةٌ ۖ فَٱصْفَحِ ٱلصَّفْحَ ٱلْجَمِيلَ٨٥
Sodiq
Biz osmonlaru yerni va ulardagi narsalarni haq ila yaratdik. Albatta, qiyomat kelguvchidir. Bas, sen go`zal shaklda yuz o`gir.
86
إِنَّ رَبَّكَ هُوَ ٱلْخَلَّٰقُ ٱلْعَلِيمُ٨٦
Sodiq
Albatta, Robbing yaratguvchi va bilguvchi Zotdir.
87
وَلَقَدْ ءَاتَيْنَٰكَ سَبْعًا مِّنَ ٱلْمَثَانِى وَٱلْقُرْءَانَ ٱلْعَظِيمَ٨٧
Sodiq
Va, batahqiq, senga yetti takrorlanuvchini va Ulug` Qur'onni berdik.[1]
[1] Oyatdagi «etti takrorlanuvchi»dan murod Fotiha surasidir. Chunki bu surai karima yetti oyatdan iborat bo`lib, juda ko`p takrorlanadi. Namozning har rakaatida qayta-qayta o`qiladi.)
88
لَا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلَىٰ مَا مَتَّعْنَا بِهِۦٓ أَزْوَٰجًا مِّنْهُمْ وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَٱخْفِضْ جَنَاحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ٨٨
Sodiq
Biz ulardan ba'zi guruhlarni bahramand qilgan narsalarga (havas-la) nazar solma! Ular uchun xafa ham bo`lma! Mo`minlarga qanotingni pastlat!
89
وَقُلْ إِنِّىٓ أَنَا ٱلنَّذِيرُ ٱلْمُبِينُ٨٩
Sodiq
Va: «Albatta, men ochiq-oydin ogohlantirguvchiman», deb ayt.
90
كَمَآ أَنزَلْنَا عَلَى ٱلْمُقْتَسِمِينَ٩٠
Sodiq
Xuddi taqsimlovchilarga tushirganimizga o`xshash.[1]
[1] Ahli kitob; yahudiy va nasorolar o`zlariga kelgan ilohiy kitoblarni taqsimlab, bir qismiga iymon keltirib, bir qismiga iymon keltirmagan edilar. Ana o`shalarga kitob tushirganimizga o`xshab senga ham kitob tushirdik.)
91
ٱلَّذِينَ جَعَلُواْ ٱلْقُرْءَانَ عِضِينَ٩١
Sodiq
Qur'onni parcha-parcha qilganlarga.[1]
[1] «Qur'onni parcha-parcha qilgan taqsimlovchilar» deganda ahli kitob yahudiy va nasorolar nazarda tutilgandir. Ular o`zlariga kelgan ilohiy kitoblarni taqsimlab, bir qismiga iymon keltirib, bir qismiga iymon keltirmagan edilar. Endi Qur'onni ham parcha-parcha qilib, o`z fikrlariga mos kelganini olib, to`g`ri kelmaganini tark etmoqchi bo`lmoqdalar.)
92
فَوَرَبِّكَ لَنَسْـَٔلَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ٩٢
Sodiq
Bas, Robbing ila qasamki, albatta, ularning hammasidan so`rarmiz.
93
عَمَّا كَانُواْ يَعْمَلُونَ٩٣
Sodiq
Qilib yurgan ishlari haqida.
94
فَٱصْدَعْ بِمَا تُؤْمَرُ وَأَعْرِضْ عَنِ ٱلْمُشْرِكِينَ٩٤
Sodiq
Bas, senga amr etilgan narsani yuzaga chiqar va mushriklardan yuz o`gir.[1]
[1] Ushbu oyat nozil bo`lgunga qadar Rasululloh alayhissalotu vassalom odamlarni dinga sirli-yashirin ravishda da'vat etar edilar. Bu oyatdagi «yuzaga chiqar» degan amrga muvofiq oshkora da'vatni boshladilar. Mushriklarning gap-so`zlariga e'tibor bermay qo`ydilar.)
95
إِنَّا كَفَيْنَٰكَ ٱلْمُسْتَهْزِءِينَ٩٥
Sodiq
Albatta, Biz senga istehzo qiluvchilardan kifoya qilurmiz.
96
ٱلَّذِينَ يَجْعَلُونَ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَ ۚ فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ٩٦
Sodiq
Ular Alloh bilan birga boshqa iloh (sherik) qilurlar. Bas, tezda bilurlar.
97
وَلَقَدْ نَعْلَمُ أَنَّكَ يَضِيقُ صَدْرُكَ بِمَا يَقُولُونَ٩٧
Sodiq
Albatta, Biz ularning aytayotganlaridan sening diling siqilishini yaxshi bilurmiz.
98
فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَكُن مِّنَ ٱلسَّٰجِدِينَ٩٨
Sodiq
Bas, Robbing hamdi ila tasbih ayt va sajda qilguvchilardan bo`l.
99
وَٱعْبُدْ رَبَّكَ حَتَّىٰ يَأْتِيَكَ ٱلْيَقِينُ٩٩
Sodiq
Va senga aniq narsa (o`lim) kelgunicha Robbingga ibodat qil.