18.10 Дуои ҷавонмардони дар ғор хуфта
Дар Қуръон аксар вақт дуои ин ё он паёмбари Худоро дидан мумкин аст. Аммо ин дуо аз онҳо нест. Ба ғайр аз маънои зебо ва амиқаш, он бо он ҷолиб аст, ки бо ин дуо ба Парвардигори ҷаҳониён ҷавонмардони мӯъмин рӯй оварданд, ки нишона шудан насибашон шуд ва Қуръон қиссаи онҳоро ба мо нақл кардааст.
Инҳо ҷавонмардоне буданд, ки ба озмоиши душвор гирифтор шуданд. Онҳо имон ёфтанд, вале қавмашон эътиқодҳояшонро аслан шарик намешуд ва ба дини баргузидаашон камтарин ҳамдардӣ надошт. Ва ба ин мӯъминони Худои ягона танҳо як чиз мемонд: барои наҷоти дини худ гурехтан. Онҳо қавми худро тарк карданд, зеро пешбинӣ мекарданд, ки онҳо кӯшишҳои пайваста мекунанд, то онҳоро аз имон баргардонанд.
Бутпарастиро як бор ва барои ҳамеша рад карда, онҳо ба Парвардигори тавоно таваккал намуда ва комилан ба иродаи Ӯ супурда ба роҳ баромаданд. Ба ғоре расида, тасмим гирифтанд, ки аз таъқиби эҳтимолӣ дар он паноҳ баранд, ва зери гунбази он даромада, бо ин дуои холисона ба Худои таоло рӯй оварданд. Минбаъд чӣ шуд, медонем. Ба онҳо насиб шуд, ки дар ин ғор сесад сол бихобанд ва ҳамин тавр яке аз он мӯъҷизаҳое шаванд, ки Худои таоло дар тӯли таърихи чандинасраи башарият борҳо нишон додааст.
Қиссаи аҷиби ин ҷавонмардон ба мо на танҳо қудрат ва ҳикмати беканори Парвардигорро, балки инро низ хотиррасон мекунад, ки барои ҳар яки мо чӣ қадар муҳим аст ҳамаи аҷоиби атрофамонро дар ин дунё бинем, дар бораи ин мӯъҷизаҳои бузург ва хурди Худо дар коинот андеша кунем ва дар нишонаҳое, ки ба офаридаҳояш нишон медиҳад, тафаккур намоем. Ӯ моро ба ин дар Китоби Худ ташвиқ мекунад, ки он низ аз бузургтарин мӯъҷизаҳои Ӯст, зеро ин мушоҳида ва андешаҳо имони моро устувор мекунанд ва дар дарки бузургии Офаридгор кӯмак мерасонанд, ба мо нисбат ба Ӯ эҳтироми ларзон медиҳанд ва дилҳои моро бо парҳезгорӣ пур мекунанд. «Эй Парвардигори мо!» – илтиҷо карданд онҳо, иқрор ва таъкид карда, ки Ӯ Парвардигори онҳост ва танҳо Ӯро мепарастанд. Дар ин суханон тамоми ихлос ва фурӯтании худро гузоштанд, мехостанд садоқат ва таслими худро ба Он Зоте, ки бо тамоми дил ба Ӯ имон овардаанд, нишон диҳанд, чунон ки ин имон бо гӯшту хунашон омехт.
«Моро аз сӯи худ раҳмат ато кун.» Онҳо аз Ӯ раҳмат хостанд, вале инро ба беҳтарин тарз карданд ва ба ин дуои худ хати зебое афзуданд. Онҳо зикр карданд, ки на танҳо раҳмат мехоҳанд, яъне на он раҳматеро, ки ҳамаи офаридаҳояш ба ин ё он дараҷа доранд, зеро Парвардигор онҳоро офарид, рӯзӣ медиҳад ва ҳастиашонро нигоҳ медорад, ва ин ҳатто ба онҳое марбут аст, ки ошкоро аз Ӯ нофармонӣ мекунанд ва хашми Ӯро бар худ мекашанд. Онҳо раҳмати махсусеро хостанд, ки ғамхорӣ ва дастгирии махсусро дар назар дорад ва танҳо наздиконаш – мӯъминони мухлис ва парҳезгор ба он сарафрозанд.
Аммо ба ин иктифо накарданд ва инчунин хостанд: «Ва кори моро ба роҳи рост андоз.» Моро раҳнамоӣ кун, эй Парвардигор, кӯмак кун, ки ба роҳи ҳақ, ки аз раҳмати Ту пойҳоямон ба он расидааст, биравем. Ва дар сухан ва кор ба мо хирадмандӣ ато кун. Ва моро ҳам дар корҳои дин ва ҳам дар дунё ба беҳтарин раҳнамоӣ намо.
Ин дуо ба мо таваккали ҳақиқӣ ва дуруст ба Худои таолоро меомӯзад, таваккале, ки бо фароҳам овардани сабабҳо ҳамроҳ аст. Чунон ки ин ҷавонмардон ҳар чи аз дасташон меомад, ҳар чи дар он шароит кардан мумкин буд, карданд, ҳар яки мо низ бояд меҳнат кунем ва тамоми кӯшиши имконпазирро ба кор барем ва дар баробари ин бо тамоми дил ба Худои таоло такя кунем ва бо дуоҳои холисонатарин ба Ӯ илтиҷо намоем. Он гоҳ Парвардигор дуои моро мешунавад ва ба мо аз душвортарин ҳолат, аз ҷумла ҳолатҳое, ки аксар вақт ба мо ноумедкунанда ва бероҳ менамоянд, роҳи берун шудан медиҳад.
Аз сӯи Худ ба мо раҳмат ато кун, бо он моро дастгирӣ намо, аз бадӣ нигоҳ дор ва пайравии роҳи ростро, ки ба корҳои писандидаи Ту мебарад, ба мо осон кун, то аз пайравони роҳи рост бошем, на аз гумроҳон… Аз ин суханон чӣ беҳтар буда метавонад! Ва барои ҳар мӯъмин чӣ қадар муҳим аст гоҳ-гоҳ бо чунин дуоҳо ба Офаридгор рӯй оварад. Зеро мо имрӯзиён аз он ҷавонмардони мӯъмин, ки садсолаҳо пеш дар замони душвор ва даҳшатнок зистаанд, камтар ба раҳмат ва бахшиши Худо ниёз надорем.