Дуо барои қабули амалҳои нек ва то онҳо боиси кибр нашаванд (2:127–128)

Дуоҳои Қуръон

2

2.127   Дуо барои қабули амалҳои нек ва то онҳо боиси кибр нашаванд

Бақара  (Модагов)

رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّكَ أَنتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ
Раббано тақаббал минно, иннака антас-самӣъул-алӣм
Эй Парвардигори мо, аз мо бипазир, ки ту шунаво ва доно ҳастӣ!
3

2.128   Дуо барои фармонбардорӣ ва насли солеҳ

Бақара  (Модагов)

رَبَّنَا وَٱجْعَلْنَا مُسْلِمَيْنِ لَكَ وَمِن ذُرِّيَّتِنَآ أُمَّةً مُّسْلِمَةً لَّكَ وَأَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَيْنَآ إِنَّكَ أَنتَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ
Раббано ваҷъално муслимайни лака ва мин зурриййатино умматан муслиматан лака ва арино маносикано ва туб алайно, иннака антат-таввобур-раҳӣм
Эй Парвардигори мо, моро фармонбардори хеш соз ва низ фарзандони моро фармонбардори хеш гардон ва тариқаи ҳаҷамонро ба мо биёмӯз ва тавбаи мо бипазир, ки ту тавбапазиранда ва меҳрубон ҳастӣ!

Ин дуои паёмбари Худо Иброҳим (бар ӯ салом бод) аст, ки садсолаҳо пеш зистааст; дуое, ки нури он аз торикии асрҳо то ба мо расидааст. Он дар сураи «Бақара» зикр шудааст. Бо вуҷуди кӯтоҳиаш, дар ин дуо маънои бузурге нуҳуфта аст, чунон ки инро умуман дар дуоҳои паёмбарони Худои таоло ва хусусан дар дуоҳои Паёмбари мо (бар ӯ дуруд ва саломи Худо бод) зиёд дидан мумкин аст. Дуоҳои бисёр мӯъминони мухлис кӯтоҳ, вале пурмазмунанд.

Ин дуои Иброҳим (бар ӯ салом бод) намунаи зебои он аст, ки мусалмон бояд аз Парвардигори таоло чӣ бихоҳад.

«Эй Парвардигори мо, аз мо бипазир», – гуфт ӯ рӯзе бо писараш Исмоил (бар ҳар ду салом бод), ки Паёмбари мо Муҳаммад (бар ӯ дуруд ва саломи Худо бод) аз насли ӯст. Ин дар он замонҳои дур рӯй дод, ки он ду ба кори наҷиб, сазовор ва писандидаи Худо – бунёди Каъба машғул буданд. Суханон ва корҳои моро аз мо бипазир. Ниятҳои неки мо, дуоҳои мо ва ибодати холисонаи моро танҳо ба Ту бипазир.

Ин барои мо дарси муҳим аст. Агар паёмбари наҷиби Худо фурӯтанӣ, адаб ва таслим нишон дода, аз он метарсид, ки Худои таоло кӯшиши ӯро напазирад, пас дар бораи мо, одамони оддӣ, чӣ гӯем?.. Ҳар яки мо барои нигаронӣ аз натиҷаи аъмоламон ва гумон кардан, ки онҳо аз камол хеле дуранд, сабабҳои бештаре дорем.

Танҳо кори нек кардан кам аст. Онро бояд тарс аз он ҳамроҳ кунад, ки Он Зоте, ки барояш кардаем, напазирад, ва умед ба хушнудии Ӯ. Ва, албатта, дуо барои он ки Худои таоло онро бипазирад ва заҳмати беҳуда нашавад. Зеро агар кори мо рад шавад, подоши онро намебинем ва он барои мо қадами навбатӣ дар роҳи комёбӣ, наҷот ва биҳишт намегардад.

Бинобар ин, аз Парвардигор хостани пазириши корҳои неки худ бояд одати ҳар мӯъмин гардад. Зеро худи иҷрои кори нек кафолат намедиҳад, ки Худои таоло онро мепазирад. Хусусан ки мо ба иҷрои ин корҳо ва пазириши онҳо ниёз дорем, дар ҳоле ки Худои таоло ба ҳеҷ кас ва ҳеҷ чиз ниёз надорад.

Иброҳим (бар ӯ салом бод) танҳо ба худи хоҳиш иктифо накард. Ӯ пеш аз он хитобе овард, ки аз имон, фурӯтанӣ ва таслим ба Худои таоло гувоҳӣ медиҳад. Мо низ набояд ин зуҳури зебо ва муҳими адабро нисбат ба Офаридгор фаромӯш кунем, вақте ки бо дуо ба Ӯ рӯй меорем.

Беш аз ин, ин паёмбари доно дар дуои худ ду номи Худоро зикр кард, ки бо моҳияти ин дуо беҳтар мувофиқат мекунанд: «Ки ту шунаво ва доно ҳастӣ!» Ту комилан ҳама чизро мешунавӣ ва медонӣ. Ту дуои моро мешунавӣ ва медонӣ, ки дар дилҳои мо чист. Ту андешаҳо ва орзуҳои моро медонӣ ва медонӣ, ки чӣ қадар мухлисем. Дараҷаи итоати мо ба Ту бар Ту маълум аст ва Ту дар бораи мо ҳатто он чиро медонӣ, ки худамон намедонем.

Як ифодаи дигари фурӯтанӣ ва таслим дуо барои пазириши тавба шуд. Азбаски бандаи Худо дар корҳои нек ва ибодати Худои таоло зиёд камбудӣ мекунад, барои ӯ комилан табиист, ки ба Парвардигор тавба кунад ва аз Ӯ барои ин беэътиноӣ, хатоҳо, лағзишҳо ва ҳар он чи ибодаташро нокомил ва ноқис месозад, бахшиш бихоҳад.

Иброҳим (бар ӯ салом бод) ин қисми дуоро низ бо зикри ду номи Худои таоло, ки ба мазмуни худи дуо комилан мувофиқанд, анҷом дод: «Ки ту тавбапазиранда ва меҳрубон ҳастӣ!» (Сура 2 «Бақара», Оят 128) Дар ин ҳам мо бояд аз ӯ ва дигар паёмбарони Худои таоло (бар ҳамаи онҳо салом бод) намуна гирем.

Ҳар бор, ки ин оятро мехонем, бояд дар бораи мазмуни муҳими ин дуои бузурги марди бузурге, ки ба кори бузург машғул буд, андеша кунем ва кӯшиш намоем, ки аз ӯ намуна гирем. Зеро паёмбарон бо раҳнамоии худ ба башарият дар рафтан ба роҳи дуруст кӯмак мекарданд, чунон ки ситораи роҳнамо ба киштӣ кӯмак мекунад, ки дар уқёнуси бепоён аз роҳ набарояд.