59.10 Mo'minlarning bir-birlari uchun eng yaxshi duosi
Bu go’zal Qur’on duosi Uning samimiy iymon keltirgan va taqvodor bandalari Alloh taologa murojaat qilgan duolardandir. Aniqrog’i, gap sahobalarga ergashgan avlod va solihlikda, Alloh taologa g’ayrat bilan ibodatda va Unga namunali itoatda ulardan o’rnak olgan keyingi avlodlar vakillari haqida ketmoqda.
Bu duo mo’minlarning bir-birlariga muhabbati kuchini va ularni bog’lab turgan mustahkam Islom birodarligi rishtalarini yaqqol ko’rsatadi. Ko’ramizki, bu solih odamlar olamlar Robbidan nafaqat o’zlari uchun, balki o’zlaridan oldingilar uchun ham mag’firat so’radilar: «Bizni va bizdan avval iymon bilan o’tgan birodarlarimizni mag’firat qilgin.»
Shuni ta’kidlash muhimki, shu bilan bu mo’minlar duo qilayotgan kishilarining fazilatlarini tan oldilar, chunki ularni nafaqat birodar, ya’ni din birodari deb atadilar, balki Islomni qabul qilishda va iymonga erishishda o’zlaridan oldinga o’tganlarini ham zikr qildilar. Bu bu mo’minlarning odobi va pok qalbliligidan, shuningdek, kamtarligi va takabburlik, g’urur va o’zidan ketishning yo’qligidan dalolat beradi.
Din birodarligi mo’minlar qalbida bir-biriga nafrat yo’qligini va uning aksi, ya’ni muhabbat borligini nazarda tutadi. Shuning uchun bu mo’minlar Alloh taolodan qalblarida boshqa mo’minlarga nisbatan nafrat, g’azab, hasad va boshqa salbiy tuyg’ular bo’lmasligini so’ragani ajablanarli emas.
Aslida bu duo faqat tuyg’ularni qamrab olmaydi. Chunki bunday yomon va qoralanadigan tuyg’ularning yo’qligi bu tuyg’ularning ifodasi bo’lgan tegishli so’z va harakatlarning ham yo’qligini nazarda tutadi. Bu odamlar din birodarlariga pok muhabbatlarini hech narsa dog’lamasligini va qoraytirmasligini samimiy istardilar.
Bu oyatdan kelib chiqadiki, solih salaflarimiz uchun rahmat so’rash, Alloh taologa ular uchun yaxshi duolar bilan murojaat qilish va ular haqida yomon gapirishdan voz kechish mo’minlarning o’ziga xos xususiyatlaridandir.
Bu duo bizga mo’minlar Qudratli Yaratuvchiga bir-birlari uchun yaxshi duolar bilan murojaat qilishi qanchalik muhimligini eslatadi. Qolaversa, Qur’on va Sunnatdan bilamizki, buning uchun mo’min nafaqat Alloh taolodan mukofot oladi: buning uchun maxsus yuborilgan farishta har birimiz birodarimiz uchun uning yo’qligida Allohga qilgan duomiz munosabati bilan aytadi: «Omin! Senga ham shunday bo’lsin!» Shunday qilib, Qudratli va Ulug’ Allohga boshqa mo’minlar uchun samimiy duolar bilan murojaat qilib, o’zimizga foyda keltiramiz va bu boshqa musulmonlar uchun so’rayotgan ne’matlarimizga erishishimizga yordam beradi.
Albatta, bu duo musulmonlarga bir-birlarini samimiy sevishni o’rgatadi. Chunki mo’minlarning o’zaro muhabbati va bir-birlariga birodarlarcha munosabati dinimizning ajralmas qismidir. U yana bizga boshqa mo’minlarga nisbatan kamtarlik va Yaratuvchiga nisbatan odobni o’rgatadi.
Bu duo bizga Robbdan gunohlar mag’firatini so’rash ahamiyatini eslatadi. Chunki ular har birimizda bor va hammamiz ularning yukini ko’tarishga majburmiz. Yuk qanchalik og’ir bo’lsa, Alloh taoloning roziligiga, najotga, muvaffaqiyatga, ikki dunyoda baxtga va jannat bog’lariga olib boruvchi yo’ldan yurish shunchalik qiyin bo’ladi.
Juda muhimi, bu go’zal duo bizga solih salaflarimizni eslashni, fazilatlari va din oldidagi xizmatlarini tan olishni va ularga lozim ehtirom bilan munosabatda bo’lishni o’rgatadi.
Ko’ramizki, duolarida ular Alloh taoloning Robbligini tan olish va Allohning go’zal ismlaridan eng mos ikkitasini zikr qilishni U O’zi belgilagan yaqinlashish vositasi sifatida ishlatdilar, shu bilan Robbning buyrug’ini bajardilar va duolari Alloh taolo tomonidan qabul qilinishi va javobsiz qolmasligi imkoniyatini oshirishga intildilar.
Qalblarni poklaydigan bu duo bilan Yaratuvchiga murojaat qilgan musulmon ikki dunyoda o’ziga ulkan foyda keltiradi. Shuning uchun uni qanchalik tez-tez eslab, u bilan Alloh taologa iltijo qilsak, shunchalik yaxshi.